Năm 2025, Hải Phòng đạt 35,62 điểm, đứng thứ nhất cả nước và được xếp loại “Rất tốt” trong Bộ Chỉ số đánh giá kết quả thực hiện các hiệp định thương mại tự do - FTA Index. Kết quả này ghi nhận nỗ lực của thành phố trong đổi mới công tác chỉ đạo, nâng cao hiệu quả phối hợp, hỗ trợ doanh nghiệp và đưa việc thực thi các FTA ngày càng đi vào chiều sâu.
Xây dựng kế hoạch, bám sát từng chỉ số thành phần
Trên cơ sở đánh giá kết quả FTA Index năm 2024, thành phố đã nhận diện những nội dung chưa tương xứng với tiềm năng và quy mô xuất nhập khẩu. Trên cơ sở đó, năm 2025, UBND thành phố ban hành Kế hoạch nâng cao Chỉ số đánh giá kết quả thực hiện các FTA trên địa bàn thành phố.
Kế hoạch bám sát bốn nhóm chỉ số thành phần: tiếp cận thông tin về FTA; thực hiện quy định pháp luật liên quan đến FTA; chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh; thực hiện các cam kết về phát triển bền vững. Từng nhiệm vụ đều xác định rõ cơ quan chủ trì, phối hợp, kết quả và thời hạn hoàn thành, gắn với trách nhiệm của người đứng đầu.
Việc thực thi FTA được triển khai theo hướng liên ngành, với sự tham gia của các sở, ngành, địa phương và hiệp hội doanh nghiệp. Sở Công Thương làm đầu mối theo dõi, đôn đốc, tổng hợp tình hình và đề xuất UBND thành phố giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.
Đưa thông tin FTA đến gần hơn với doanh nghiệp
Thành phố thường xuyên phổ biến cam kết, lộ trình cắt giảm thuế quan, quy tắc xuất xứ, chính sách xuất nhập khẩu và thay đổi tại các thị trường FTA thông qua hội nghị, tập huấn, đối thoại, trang thông tin điện tử và các cơ quan truyền thông.
Nội dung hỗ trợ tập trung vào những vấn đề doanh nghiệp thường gặp như xác định xuất xứ, chứng minh nguồn gốc nguyên liệu, phòng vệ thương mại, hàng rào kỹ thuật, truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm và tiêu chuẩn môi trường, lao động. Thông tin về nhu cầu thị trường, xúc tiến thương mại và rủi ro đối với hàng xuất khẩu cũng được cung cấp kịp thời.
Chỉ số FTA Index giúp Hải Phòng đánh giá công tác triển khai FTA từ góc nhìn của doanh nghiệp, nhận diện những nội dung cần cải thiện; qua đó nâng cao chất lượng thông tin, hướng dẫn và phản hồi vướng mắc để doanh nghiệp tận dụng FTA hiệu quả hơn.
Hỗ trợ nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng thị trường
Các chương trình hỗ trợ được triển khai theo từng ngành hàng, thị trường và nhóm doanh nghiệp, tập trung vào thuế quan, quy tắc xuất xứ, phòng vệ thương mại, tiêu chuẩn kỹ thuật, sở hữu trí tuệ, xây dựng thương hiệu, chuyển đổi số và thương mại điện tử xuyên biên giới. Hoạt động kết nối giao thương, xúc tiến xuất khẩu và phát triển logistics cũng được đẩy mạnh.
Đối với nông sản, thực phẩm, hỗ trợ tập trung vào truy xuất nguồn gốc, kiểm dịch, an toàn thực phẩm, mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói.
Đối với sản xuất công nghiệp, thành phố chú trọng đổi mới công nghệ, phát triển công nghiệp hỗ trợ và kết nối doanh nghiệp trong nước với các tập đoàn, doanh nghiệp FDI, qua đó nâng tỷ lệ nội địa hóa, khả năng đáp ứng quy tắc xuất xứ và tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tạo thuận lợi trong chứng nhận xuất xứ hàng hóa
Một điểm nổi bật trong năm 2025 là Hải Phòng triển khai phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực xuất nhập khẩu. Từ ngày 30/8/2025, Sở Công Thương Hải Phòng thực hiện cấp đầy đủ các loại Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa - C/O ưu đãi và không ưu đãi.
Thực hiện thủ tục tại địa phương giúp doanh nghiệp giảm thời gian, chi phí đi lại, chuyển phát hồ sơ và thuận lợi hơn trong xử lý vướng mắc. Hệ thống cấp chứng nhận xuất xứ điện tử góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch, giúp doanh nghiệp chủ động theo dõi hồ sơ và kế hoạch giao hàng.
Năm 2025, Sở Công Thương đã cấp khoảng 108.000 C/O, với trị giá hàng hóa xuất khẩu khoảng 7 tỷ USD; có thời điểm tiếp nhận hơn 1.000 bộ hồ sơ mỗi ngày. Bên cạnh đó, Sở thường xuyên hướng dẫn doanh nghiệp quản lý nguyên liệu, quy trình sản xuất, chứng từ; tăng cường kiểm tra, xác minh và phòng ngừa gian lận xuất xứ.
Gắn thực thi FTA với phát triển bền vững
Hải Phòng lồng ghép phát triển bền vững vào các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp thực thi FTA; hướng dẫn về lao động, môi trường, trách nhiệm xã hội, sản xuất xanh, kinh tế tuần hoàn và giảm phát thải.
Thành phố khuyến khích doanh nghiệp đổi mới công nghệ, tiết kiệm năng lượng, sản xuất sạch hơn và đáp ứng các tiêu chuẩn xanh ngày càng cao. Qua đó, doanh nghiệp vừa tận dụng ưu đãi thuế quan, vừa đáp ứng các điều kiện dài hạn để duy trì thị trường.
Năm 2025, kim ngạch xuất khẩu của Hải Phòng đạt 50,14 tỷ USD, tăng 8,5% so với năm 2024 và vượt kế hoạch đề ra; kim ngạch nhập khẩu đạt 41,58 tỷ USD, tăng 22,4%. Kết quả này tiếp tục khẳng định vai trò của Hải Phòng trong mạng lưới sản xuất, thương mại và logistics của cả nước.
Kết quả đứng đầu FTA Index năm 2025 ghi nhận những giải pháp được thành phố triển khai đồng bộ. Hải Phòng xác định thứ hạng không phải đích đến; mục tiêu là chuyển cam kết FTA thành cơ hội thị trường, đơn hàng, giá trị gia tăng và năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp, lấy khả năng tận dụng FTA của doanh nghiệp làm thước đo thực chất.
Nguồn: Sở Công thương thành phố Hải Phòng