Giới thiệu

FTA Index là gì?

FTA Index là Bộ chỉ số đánh giá kết quả thực hiện các Hiệp định thương mại tự do (FTA) tại các địa phương.

FTA Index được triển khai nhằm theo dõi sự chuyển biến về chất lượng thực thi FTA qua thời gian, đánh giá kết quả theo một hệ thống tiêu chí thống nhất, nhận diện những điểm nghẽn tại từng địa phương và cung cấp cơ sở thực tiễn phục vụ công tác quản lý, điều hành và hoạch định chính sách. Thông qua FTA Index, các địa phương có thêm công cụ để đối chiếu kết quả, xác định những lĩnh vực cần cải thiện và tham khảo các mô hình thực thi hiệu quả.

Mục tiêu

Khảo sát phục vụ xây dựng FTA Index 2025 tập trung nhận diện hiện trạng thực thi FTA của các địa phương trên bốn nhóm nội dung:

1. Tiếp cận thông tin về các FTA;
2. Tuân thủ các quy định pháp luật theo cam kết FTA;
3. Chính sách, chương trình hỗ trợ doanh nghiệp;
4. Thực hiện các cam kết về phát triển bền vững.

Kết quả khảo sát nhằm cung cấp cơ sở thông tin cho Chính phủ và Quốc hội trong chỉ đạo, giám sát công tác thực thi FTA tại địa phương; tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và vai trò hỗ trợ của cơ quan trung ương; hỗ trợ đánh giá kết quả thực hiện FTA của địa phương so với chương trình hành động; đồng thời tạo động lực tăng cường sự quan tâm của các cơ quan, địa phương, người dân và doanh nghiệp đối với FTA và hội nhập kinh tế quốc tế.

Phương pháp luận

FTA Index được xây dựng trên cơ sở dữ liệu khảo sát các doanh nghiệp hạch toán kinh tế độc lập, có trụ sở đăng ký sản xuất kinh doanh tại Việt Nam và có hoạt động xuất khẩu và/hoặc nhập khẩu hàng hóa, kết hợp với phương pháp tổng hợp, phân tích và tính toán chỉ số.
Mẫu được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp chọn mẫu ngẫu nhiên, dựa trên danh sách doanh nghiệp có phát sinh hoạt động thuế tại mỗi tỉnh. Ba tiêu chí phân tầng gồm loại hình pháp lý, ngành nghề sản xuất kinh doanh chính và kim ngạch xuất nhập khẩu.
Về xây dựng chỉ số, dữ liệu được tổng hợp và phân tích theo toàn bộ mẫu, loại hình, quy mô doanh nghiệp và địa phương. Các chỉ tiêu được chuẩn hóa về thang điểm từ 1 đến 10; sau đó hình thành bốn chỉ số thành phần và cuối cùng tổng hợp thành FTA Index.

Quy trình xây dựng

Bước 1 – Kiểm tra độ tin cậy của dữ liệu:
Dữ liệu khảo sát được rà soát, xử lý các giá trị bất thường và kiểm tra mức độ nhất quán. Các chỉ tiêu không bảo đảm độ tin cậy được loại bỏ trước khi tính toán.

Bước 2 – Chuẩn hóa dữ liệu:
Câu trả lời của doanh nghiệp được quy đổi thành điểm cho từng chỉ tiêu của mỗi tỉnh, thành phố. Các chỉ tiêu sau đó được chuẩn hóa về thang điểm từ 1 đến 10; mức thấp nhất và cao nhất trong 34 tỉnh, thành phố lần lượt được quy đổi thành 1 và 10 điểm.

Bước 3 – Tính toán các chỉ số thành phần:
Các chỉ tiêu đã chuẩn hóa được tính trung bình cộng không trọng số để hình thành bốn chỉ số thành phần, mỗi chỉ số theo thang 10 điểm:
Tiếp cận thông tin các FTA;
Thực hiện quy định pháp luật về các FTA;
Chương trình hỗ trợ thực hiện các FTA;
Thực hiện chương trình phát triển bền vững theo cam kết FTA.

Bước 4 – Tính toán chỉ số tổng hợp:
Các chỉ số thành phần được tổng hợp thành FTA Index trên thang 40 điểm. Trọng số của các chỉ tiêu được xác định dựa trên mối liên hệ với tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của địa phương, đồng thời kiểm soát một số khác biệt về đầu tư nước ngoài, lao động, số lượng doanh nghiệp, năng lực cạnh tranh cấp tỉnh và điều kiện cảng biển/cửa khẩu, cảng hàng không quốc tế.

Câu hỏi thường gặp